Stres Nedir?, Neden Olur, Nasıl Geçer | Türk Bilgin

Stres Nedir?, Neden Olur, Nasıl Geçer

Size stresle nasıl başa çıkıyorsunuz diye sorsam, nasıl yanıtlarsınız? Bu yazımızda sizlerle bu sorunun cevabını arayacağız. Ama öncelikle stresi tanıyalım. Eğer ne olduğunu bilirsek başa çıkma anlamında önemli bir adım atmış oluruz.

Stres Nedir?

Stresi, organizmanın bedensel ve ruhsal sınırlarının tehdit edilmesi ve zorlanması ile ortaya çıkan bir durum olarak tanımlayabiliriz. Tehdit ve zorlanmalar karşısında vücudumuz, kendisini korumaya yönelik bir tepki halkasını harekete geçirme becerisine sahiptir. Bu sayede herhangi bir tehlike ile karşılaştığımızda “savaş veya kaç” diye tanımlayabileceğimiz bir cevap ortaya çıkar. Böylelikle de içinde bulunduğumuz durumla savaşıp yeni duruma uyum sağlayabiliriz. Aşağıda da anlatacağımız üzere her türlü stres kaynağı karşısında yoğunluğu değişse bile sabit bir şekilde ortaya çıkma özelliğine sahiptir. Ancak psikolojik olarak etkilenme düzeyimiz bizim ruhsal durumumuz, kişisel görüntümüz, aile yaşantımız, çevresel faktörlerimiz… vb. kişisel şartlarımıza bağlı olarak değişiklik gösterebilir.

Bedenimiz “savaş veya kaç” cevabını aşağıdaki gibi gerçekleştirir:

  • Vücudumuzdaki depolanmış yağ ve şeker kana karışır.
  • Bedenimize daha çok oksijen girebilmesi için solunum sayısında artış olur.
  • Kanımızdaki alyuvarlar artar.
  • Kan basıncımız yükselir ve kalp atış sayımızda artış olur.
  • Kanımızdaki pıhtılaşma mekanizması harekete geçer.
  • Kas dokumuzda kasılma gücünde artış meydana gelir.
  • Sindirimimiz yavaşlar veya durur.
  • Gözbebeklerimiz büyür.
  • Bütün duyularımızda artış meydana gelir.
  • Hipofiz bezi uyarılır, iç salgı sistemimizin işlerliğinde artış olur, böbreküstü bezinden adrenalinnoradrenalin salgılanması ortaya çıkar.

Diğer yandan psikolojik olarak da aşağıdaki belirtileri yaşayabilmemiz mümkündür:

  • Yaptığımız işe sürekli olarak odaklanmakta zorlanırız..
  • Depresyon-öz saygı ve öz değerimizde azalma meydana gelir.
  • Diğer insanların fikirlerine çok fazla önem vermemeye başlarız.
  • Karar verme ve bir işi başlatabilme becerilerimizde yetersizlik meydana gelir.
  • Genellikle kötümser olma eğilimimiz artar.
  • Aşırıya kaçacak bir şekilde hayal kurmaya başlarız.
  • Aşırı tedirginlik, korku ve endişe yaşarız.
  • Her şeye kolay sinirlenmeye başlarız,
  • alınganlığımız artar.
  • Hayattan zevk almamaya başlarız ve her şeyin boş olduğunu düşünürüz.
  • Hasta olmaktan korkarız veya sürekli hasta olduğumuzu zannederiz.
  • Olayları ve insanları hatırlamakta zorluk çekmeye başlar, yapılacak işleri unutabiliriz.

Peki stres her zaman olumsuz bir durum mudur? Hiç mi olumlu bir tarafı yoktur?

Hayatımızdaki bazı zorlayıcı durumların bizde stres yarattığından bahsetmiştik yukarıda. Ancak aynı zamanda zorlanma bizleri çalışmaya, üretmeye ve mücadele etmeye teşvik eder. Eğer hayatımızın hiçbir noktasında stres yoksa heyecan da yoktur, beklenti de yoktur, merak da yoktur, azim de yoktur. Önemli olan stresin olması değil ne şekilde olduğudur. Aşırı bir stres bizim hayatımızı devam ettirmemizi zorlaştırabilir ancak kontrol altına alınmış bir stres bizim işimizi daha iyi yapmamıza olanak sağlar. Zorluklar hayatımızda ilk baktığımızda bizleri aşağıya çeken durum olarak gözükse de her zorluk sayesinde yeni deneyimler ve kazançlar elde edebiliriz.

Bu durumu, sizin de ilginizi çekeceğini düşündüğüm bir resmi paylaşarak anlatmak istiyorum. Lütfen aşağıdaki resmi beraber inceleyelim.

Benim de son zamanlarda öğrendiğim üzere Çince de Kriz kelimesi yukarıdaki şekilden de anlaşılabileceği gibi “Tehlike” ve “Fırsat” kelimelerinden oluşmaktadır. Yani bunun anlamı bir kriz durumunda ortada aşılması gereken zorluklar ve sıkıntıların olması, diğer yandan da bu zorlukların getirdiği avantajlar ve bu problemler çözüldüğünde ortaya çıkacak yeni kazançların olması vardır. Hatta bizde de bu durum, “Her işte bir hayır vardır” sözü ile açıklanır. Sonuç olarak buradan anlamamız gereken her zorluk hayatımızda bizleri yukarıya çıkarabilecek bir basamaktır, eğer bizler de olaylara bu açıdan bakabilir ve bu yoldan gitmek istersek.

Gelelim stresle nasıl baş edebileceğimize; aşağıdaki küçük tavsiyelerin işinize yarayabileceğini düşünüyorum:

♦ Uyku düzenimize dikkat etmeliyiz.

♦ Beslenme alışkanlıklarımızı tekrar gözden geçirmeli, kilomuza dikkat etmeliyiz.

♦ Alkol ve sigaradan uzak durmalıyız.

♦ Sağlığımıza dikkat etmeli ve sağlığımızı kontrol altında tutmaya çalışmalıyız.

♦ Fiziksel aktivitelerden kaçınmamalı, bol, bol spor yapmalıyız.

♦ Zamanımızı dengeli ve düzenli kullanmayı öğrenmeliyiz.

Nefes egzersizlerini mutlaka hayatımızın bir parçası haline getirmeli ve doğru nefes alma tekniklerini öğrenmeliyiz.

Çalışırken elimizden geldiğince kendimize küçük, küçük molalar ayarlamalıyız.

ilgilenmekten zevk alacağımız hobiler edinmeliyiz. Kendimize vakit ayırmalıyız.

Bizde stres yaratan durumu tekrardan değerlendirmeli ve neyden dolayı bu durumun bizde stres yarattığını anlamlandırmaya çalışmalıyız.

Ailemizle ve sevdiklerimizle oldukça fazla zaman geçirmeye çalışmalı ve olumlu ilişkiler kurmaya çalışmalıyız.

Eğer biz stresimizi kontrol altına alamazsak stresimiz bizi kontrol altına alır. Bizler stresimizin farkında olduğumuz sürece ondan çok şey öğrenir ve hayat yokuşumuzu elimizdeki deneyimlerimizle her seferinde daha sağlam adımlarla çıkmaya devam ederiz. Yeter ki farkında olalım ve isteyelim. Huzurla ve sağlıcakla kalın…

 

Yorum

Yorum

Yorum Ekle

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Genel Genel DMCA.com Protection Status